Avukat Kimdir ve Hukukçudan Farkı Nedir

Hukukçu ve avukat, hukuk alanında sıkça kullanılan ancak eş anlamlı olmayan iki terimdir. Bu meslekler, hukuk sistemindeki farklı rolleri ve temel nitelikleri göz ardı edilerek sıklıkla birbirine karıştırılır. Avukat; müvekkillerinin menfaatlerini mahkemede savunma yetkisine, gerekli niteliklere ve ruhsata sahip hukuk uzmanıdır. Hukukçu danışmanlık vermek ve belge hazırlamak gibi çeşitli hukuki işleri yürütebilirken, avukat mahkeme süreçlerinde müvekkillerini temsil etme yetkisine de sahiptir. Bu makalede avukatın kim olduğunu ve hangi görevleri üstlendiğini inceleyerek avukatlar ile hukukçular arasındaki temel farkları açıklayacağız.

Avukatlık statüsü ne anlama gelir?

Avukatlar, aşağıdaki şartları taşıyan Belarus vatandaşlarıdır:

• Yükseköğrenim düzeyinde hukuk eğitimi almış olmak.
• Avukatlık ruhsatına sahip olmak.
• Hukuki danışmanlık faaliyetinde bulunmak.
• Belarus Adalet Bakanlığının tuttuğu Avukatlar ve Hukuki Danışmanlık Sicili’ne kayıtlı olmak.

Avukatlar; tüzel kişilere, gerçek kişilere ve devlete ücret karşılığında hukuki yardım sağlarlar. 

Avukatlık faaliyeti girişimcilik faaliyeti kapsamına girmez.

Avukatlar ne tür hukuki yardım sağlar?

Avukatlar, kendilerine başvuran müvekkillere hukuki yardım sağlar. Ceza davalarında avukat; savunman, mağdurun, hukuk davacısının veya hukuk davalısının temsilcisi ya da diğer sıfatlarla müvekkilin temsilcisi olarak görev yapar.

Avukat özellikle şunları yapabilir:

• Müvekkillerini kamu kurumlarında, mahkemelerde, diğer kuruluşlarda ve gerçek kişiler nezdinde temsil etmek.
• Müvekkillerin rızasıyla, çevirmenlerden, patent vekillerinden ve diğer uzmanlardan hukuki yardım almak.
• Müvekkillerin menfaatleri doğrultusunda, kuruluşlardan ve kamu kurumlarından, bu kurum ve kuruluşların vermekle yükümlü olduğu belgeleri talep etmek.
• Müvekkilin rızasıyla, müvekkile hukuki yardım sağlanmasıyla bağlantılı olarak ortaya çıkan sorunları çözmek üzere çeşitli faaliyet alanlarında özel bilgiye sahip uzmanların görüşlerine başvurmak.
• Müvekkillerin menfaatleri doğrultusunda şikâyet ve dilekçeler sunmak.
• Hukuki danışmanlık vermek ve hukuki konuları açıklığa kavuşturmak.
• Müvekkiller için hukuki belgeler hazırlamak.
• Belgelerin ve faaliyetlerin hukuki incelemesini yürütmek.
• Ekonomik ve diğer faaliyetlerin hukuki güvenliğini sağlamak.
• Müvekkilin verdiği yetkiler çerçevesinde, müvekkil adına ve müvekkilin menfaatleri doğrultusunda hukuki işlemleri yerine getirmek.

Avukatın görevleri nelerdir?

Avukatın sorumlulukları arasında şunlar yer alır:

• Avukatlık Meslek Etiği Kurallarına uymak.
• Baro aracılığıyla, kolluk kuvvetlerinin talebi üzerine hukuki yardım sağlamak.
• Baronun giderlerinin karşılanması için katkı payı ödemek.
• Avukat-müvekkil gizliliğini korumak.
• Müvekkillerin uyuşmazlık konusu mülklerini satın almamak.

Avukat hangi durumlarda hukuki yardım sağlamaz?

Avukat, daha önce kendisine başvuran kişinin menfaatleriyle çatışan bir kişinin avukatlığını yapmışsa veya hâlen yapıyorsa hukuki yardım sağlayamaz. Bu davada herhangi bir usulî sıfatla (bilirkişi, hâkim, soruşturmacı vb.) görev yapmış bir kişiye avukat olarak hizmet vermesi de yasaktır. Ayrıca dava, avukatın yakın bir akrabası tarafından soruşturulmuş veya görülmüşse avukat hukuki yardım sağlayamaz.

Avukatlar için kısıtlamalar

Avukatlar şunları yapamaz:

• Kendi danışmanlık, hukuk veya emlak şirketlerini kurmak. 
• Barodaki görevleri, eğitim, sanat ve bilim faaliyetleri ile arabuluculuk, uzlaştırıcılık veya hakemlik dışında, ücret karşılığında bir işte çalışmak ya da bağımsız olarak ücretli faaliyet yürütmek.

Müvekkiller ile avukat arasındaki ilişkinin resmileştirilmesi

Hukuki yardım sözleşmesi, müvekkil veya temsilcisi ile avukat arasında akdedilir. Müvekkilin sözlü danışmanlık talep ettiği hâller dışında sözleşme yazılı olarak yapılır.

Hukuki yardım sağlama sözleşmesinde şunlar belirtilmelidir:

• Hukuki yardımın türleri.
• Hukuki yardım ücretinin tutarı ve ödeme usulü.

Hukukçu statüsü ne anlama gelir?

Hukukçu statüsü, hukuki faaliyetlerde bulunan bir uzmanın mesleki niteliğini ifade eder. Hukukçu, hukuk diplomasına ve hukuk bilgisine sahip; danışmanlık verebilen, ücretli olarak çalıştığı şirketin menfaatlerini temsil edebilen ve çeşitli hukuki meselelerle ilgilenebilen kişidir. Ancak hukukçu statüsü, özel ruhsat ve avukatlık statüsü olmadıkça mahkemede müvekkil temsilcisi olarak görev yapma hakkı vermez. 

Hukukçu; medeni hukuk, ceza hukuku, vergi hukuku, idare hukuku veya uluslararası hukuk gibi çeşitli alanlarda uzmanlaşabilir. Hukukçu statüsü, kişinin kamu kurumlarında, özel şirketlerde ve hukuk bürolarında çalışmasına, mevzuatı incelemesine, belge ve hukuki mütalaa hazırlamasına olanak tanır. Statülerini geliştirmek ve daha geniş yetkiler elde etmek isteyen birçok hukukçunun ek eğitim alarak avukatlık ruhsatı edindiğini belirtmek gerekir.

Hukukçular nerede çalışabilir?

Hukukçular kamu ve özel sektördeki çeşitli şirketlerde ücretli olarak çalışabilir. Bağımsız çalışan hukukçular, aşağıdaki şartları yerine getirmeleri hâlinde hukuki hizmet sunabilir:

• Hukukçunun Belarus vatandaşlığına sahip olması.
• Hukukçunun Adalet Bakanlığından hukuki hizmet sunan kişilere verilen yeterlilik belgesini almış olması.

Sertifikalı hukukçular hangi hukuki hizmetleri sağlayabilir? 

Adalet Bakanlığınca yeterlilik belgesi verilen hukukçular, şirketlere, bireysel girişimcilere ve gerçek kişilere, ücret karşılığı sunulabilecek hizmetler için belirlenmiş listeler kapsamında hizmet verebilir.

Sertifikalı bir hukukçu şirketlere ve bireysel girişimcilere hangi hizmetleri sağlar?

Akredite bir hukukçu, tüzel kişilere ve bireysel girişimcilere şu hizmetleri sunabilir:

Tüzel kişilerin kuruluşu, faaliyeti ve tasfiyesi (faaliyetlerinin sona erdirilmesi) ile bireysel girişimcilerin faaliyetlerine başlaması ve faaliyetlerini sona erdirmesiyle ilgili konular ele alınmalıdır. 

Özellikle:

• Şikâyet, dava dilekçesi, talep dilekçesi, dava başvurusu, sözleşme ve diğer hukuki belgeleri hazırlamak.
• Hukuki konularda sözlü ve yazılı danışmanlık ve mütalaalar.
• Şirketlerin ve bireysel girişimcilerin faaliyetlerinin hukuki değerlendirmesi.
• Şirketlerin ve bireysel girişimcilerin faaliyetlerini güvence altına almak için hukuki çalışmalar.
• Müvekkillerin menfaatlerini müzakerelerde, toplantılarda, tahkim yargılamalarında ve hakem mahkemelerinde temsil etmek.
• Şirketlerden ve bireysel girişimcilerden dava öncesinde alacak tahsilatı yapmak ve icra belgelerinin yerine getirilmesine eşlik etmek.
• Belarus’a yatırım çekmek için hukuki çalışmalar yürütmek.
• Şirketlerde ve bireysel girişimcilerde kayıt ve evrak işlerini yürütmek.

Sertifikalı bir hukukçu bireylere hangi hizmetleri sağlayabilir?

Akredite bir hukukçu, bireylere bir tüzel kişinin kuruluşu ve bireysel girişimci olarak devlet tescili konularında hizmet verebileceği gibi şunları da yapabilir:

• Onlar için hukuki belgeler hazırlamak.
• Sözlü ve yazılı danışmanlık vermek, gereklilikleri açıklamak ve hukuki konularda görüş bildirmek.
• Belarus’a yatırım çekme meselelerini açıklamak.

Bir hukukçunun neden yeterlilik belgesine ihtiyacı vardır?

Hukukçu yeterlilik belgesi, yeterlilik sınavının geçilmesinin ardından düzenlenir ve hukukçunun bilgi düzeyinin yüksek olduğunu gösterir.

Bazı şirketler, hukukçu pozisyonu için adaylardan bu belgeye sahip olmalarını şart koşar. Bu nitelikteki adaylara piyasa ortalamasının üzerinde maaş teklif edilebilir.

Bireysel girişimci veya şirket olarak hukuki hizmet sunmak için ruhsat gerekir. Şirketler bakımından ruhsat koşullarından biri, Belarus vatandaşı olan ve bu işi asıl ve tam zamanlı işi olarak yapan en az iki çalışanın yeterlilik belgesine sahip olmasıdır.

Bireysel girişimci olan ruhsat başvuru sahipleri için ruhsat koşulları arasında hukukçu yeterlilik belgesi ve Belarus vatandaşlığı bulunur.

Hukuki hizmet sunan şirketler, avukatlık ruhsatı ve hukukçu yeterlilik belgesi bulunan avukatları da gerekli eğitimi, avukatlık ruhsatı ve hukukçu yeterlilik belgesi bulunmayan hukukçuları da istihdam edebilir.

Avukat ile hukukçu arasındaki fark nedir?

Avukat ve hukukçu, sıklıkla birbirinin yerine kullanılan iki terimdir. Her ikisi de hukuk eğitimi almış uzmanları ifade eder. Avukatlık, daha dar bir meslek alanıdır; hukukçu ise hukuk alanındaki birçok meslek grubunu kapsayan daha geniş bir kavramdır.

Aralarında önemli farklar bulunmaktadır:

Avukat:

• Avukatlık yapabilmek için özel ruhsata sahiptir ve baroya üyedir.
• Mahkemelerde ve diğer devlet kurumlarında müvekkilin çıkarlarını temsil etme hakkına sahiptir.
• Ceza davalarında müvekkilleri savunabilir, hukuk ve idari davalarda onların çıkarlarını temsil edebilir.
• Avukatlık Meslek Etiği Kurallarına uymak ve avukat-müvekkil gizliliğini korumakla yükümlüdür.

Hukukçu:
Bu daha genel terim; avukatlar, noterler, hâkimler, şirket hukuk müşavirleri ve hukuk öğretim üyeleri dâhil olmak üzere hukuk alanındaki çeşitli uzmanları ifade edebilir.
Bir hukukçunun avukatlık ruhsatı bulunması şart değildir; avukat değilse müvekkilleri mahkemede temsil etme hakkı da yoktur.
Hukukçu; danışmanlık, iş ilişkileri ve şirketler hukuku gibi çeşitli alanlarda çalışabilir. Ayrıca, çalıştığı şirketin menfaatlerini mahkemelerde temsil edebilir.

Bize Ulaşın

Belarus’taki hukukçular ve avukatlarla ilgili sorularınız veya uyuşmazlıklarınız varsa, size yardımcı olmaktan memnuniyet duyarız. Uzun yıllara dayanan deneyimimiz, bu alandaki uyuşmazlıkları çözmenize yardımcı olacaktır.

• +375 29 505 10 51 (WhatsApp, Viber, Telegram);
• info@ambylegal.by.