Belarus’ta Vasiyetnamenin İptali Davaları

Vasiyetnameye itiraz, ilgililerin vasiyetçinin ölümünden sonra vasiyetnamenin geçerliliğine veya içeriğine karşı çıkabildiği bir süreçtir. Belarus’ta da diğer ülkelerde olduğu gibi, vasiyetnamenin hukuka uygunluğu konusunda şüphe uyandıran nedenler varsa vasiyetnameye itiraz edilebilir. Bu nedenler arasında vasiyetnamenin şekil şartlarının ihlali, vasiyetçinin vasiyetnameyi düzenlediği sırada ayırt etme gücünden yoksun olması, zorlama veya hile ve saklı paylı mirasçıların haklarının ihlali sayılabilir. Bu makalede Belarus’ta vasiyetnameye itirazın temel yönlerini ele alacak, böyle bir durumla karşılaşabilecek kişiler için ayrıntılar ve öneriler sunacağız.

Vasiyetname Nedir?

Vasiyetname, kişinin ölümünden sonra kendisine ait malvarlığı üzerinde tasarrufta bulunma iradesini açıklayan bir belgedir. Vasiyetçinin ölümünden sonra vasiyetnamede adı geçen kişiler mirasçı olur. Bu kişiler, vasiyetçinin ölümünden itibaren 6 ay içinde mirasçılık belgesi almak için notere başvurabilir.

Mal Varlığı Kime Vasiyet Edilebilir?

Vasiyetçi, malvarlığını yalnızca yakın akrabalarına bırakmak zorunda değildir. Vasiyetname; gerçek kişiler, kuruluşlar ve devlet lehine düzenlenebilir. 

Vasiyetnameye Kimler İtiraz Edebilir?

Bir vasiyetnamenin haklarını veya çıkarlarını ihlal ettiğine inanan (ve bunu kanıtlayabilen) kişiler vasiyetnameye itiraz edebilir. 

Örneğin, mirasçılar saklı paylarını vermeyi reddederse, vasiyetnamenin içeriğinden bağımsız olarak mirasta saklı pay alma hakkı bulunan kişiler bu gruba girer. 

Mirasta saklı pay hakkı bulunan kişiler şunlardır:

• Vasiyetçinin reşit olmayan çocukları.
• Vasiyetçinin engelli çocukları.
• Vasiyetçinin malul eşi.
• Vasiyetçinin engelli anne ve babası.
  
  

Mirastaki saklı pay, kanunen miras yoluyla bu tür mirasçıların her birine düşen payın en az yarısı olarak tanımlanır.

Vasiyetnameye genellikle kendilerini mirasçı sayan kişiler, mirasçılar ve ehliyetsiz mirasçıların vasileri itiraz eder.

İçeriğiyle anlaşmazlık yaşanması durumunda vasiyetnameye itiraz ederken deneyimli miras avukatımızın danışmanlığına başvurmanızı tavsiye ederiz.

Vasiyetnameye Ne Zaman İtiraz Edilebilir?

Mirasçılar, miras açılana kadar (vasiyetçinin ölüm gününe kadar) vasiyetnameye itiraz edemezler.

Bir kişi vasiyetnamenin haklarını ve menfaatlerini ihlal ettiğini düşünüyorsa mahkemede dava açabilir. Dava, malın vasiyet edildiği mirasçının ikametgâhındaki mahkemede; vasiyetname taşınmaz mala ilişkinse taşınmazın bulunduğu yerdeki mahkemede açılır. Deneyimli miras hukuku avukatımız dava dilekçesini hazırlayıp mahkemede menfaatlerinizi temsil edebilir.

Vasiyetnameye İtiraz Etme Gerekçeleri Nelerdir?

Mahkeme, vasiyetnamenin veya bazı hükümlerinin geçersizliğini doğrulayan delilleri değerlendirir. Vasiyetnamenin (veya hükümlerinin) geçersiz sayılmasının nedenleri şunlar olabilir:

1. Vasiyetnamenin şekline ilişkin yasal şartlar ihlal edilmiştir. Vasiyetname yazılı olarak düzenlenmeli ve noter tarafından onaylanmalıdır. Bazı kuruluşların yetkilileri de belirli hâllerde vasiyetnameyi onaylayabilir. Örneğin, hastane başhekimi hastanede yatan bir hastanın vasiyetnamesini onaylayabilir. Vasiyetçinin vasiyetnameyi imzalaması gerekir.

2. Vasiyetnamenin düzenlenmesi ve imzalanmasına ilişkin şekil şartlarının ihlali. 

Vasiyetçi hastalığı veya fiziksel özellikleri nedeniyle vasiyetnameyi imzalayamıyorsa, başka bir kişinin onun adına imza atmasına ilişkin usul uygulanır. Bu usulün ihlali, vasiyetnameye itiraz ve vasiyetnamenin iptali için gerekçe oluşturabilir.

3. Bazı durumlarda vasiyetnamenin düzenlenmesi, imzalanması veya onaylanması sırasında tanıkların hazır bulunması gerekir. Tanıkların belirli şartları taşıması gerekir. Tanık bu şartları taşımıyorsa, bu durum vasiyetnameye itiraz ve vasiyetnamenin iptali için gerekçe oluşturabilir.

4. Vasiyetnamenin, akıl hastalığı nedeniyle hukuken ehliyetsiz olan bir kişi tarafından düzenlenmesi.

5. Vasiyetnamenin, hukuken ehliyetsiz sayılmayan ancak vasiyetnameyi düzenlediği sırada eylemlerinin anlamını kavrayamayan veya eylemlerini yönlendiremeyen bir kişi tarafından düzenlenmesi.

6. Vasiyetnamenin, ağır koşulların etkisiyle hile, şiddet veya tehdit altında düzenlenmesi.

7. Vasiyetname, mirasta saklı payı olan kişilerin çıkarları dikkate alınmadan düzenlenmiştir.

8. Vasiyetçinin evlilik içinde edindiği malvarlığının yarısında hak sahibi olan eşin menfaatleri dikkate alınmalıdır.

Bunlar, vasiyetnameye itiraz nedenlerinden yalnızca birkaçıdır. Vasiyetnamenin içeriğine katılmıyorsanız deneyimli miras hukuku avukatlarıyla iletişime geçmenizi öneririz. Böylece vasiyetnameye itiraz için geçerli bir neden ve iddialarınızı destekleyecek yeterli delil bulunup bulunmadığını belirleyebilirsiniz.

Vasiyetnameye İtiraz Davası Nasıl Görülür?

Mahkemede vasiyetnameye itiraz, hukuki kurallara ve usule titizlikle uyulmasını gerektiren karmaşık bir süreçtir. Belarus’ta vasiyetnameye itiraz sürecini adım adım inceleyelim.

Adım 1: İtiraz Gerekçelerinin Belirlenmesi 

Vasiyetnameye itiraz etmeden önce, bunu haklı kılacak geçerli nedenler bulunup bulunmadığı belirlenmelidir. Örneğin:

• Vasiyetnamenin şekli yasal şartlara uygun değildir.
• Saklı pay hakkı bulunan mirasçıların hakları ihlal edilmiştir.
• Vasiyetçi, vasiyetnameyi düzenlediği sırada ehliyetsizdi veya ağır bir ruhsal bozukluk içindeydi.
• Vasiyetçi üçüncü kişilerin etkisinde kalmış (baskı, hile, güvenin kötüye kullanılması).
  
  

İtiraz nedenleri daha sonra belgeler ve tanık ifadeleriyle desteklenmelidir.

Adım 2: Bir Avukata Danışmak

Önemli bir adım, miras hukuku alanında uzman bir avukata başvurmaktır. Avukat davanın başarı şansı hakkında bilgi verir, delilleri toplar ve dava açılması için gerekli belgeleri hazırlar.

Adım 3: Delillerin Toplanması

Vasiyetnameye başarıyla itiraz edebilmek için ikna edici deliller toplanmalıdır. Bunlar şunlar olabilir:

• Vasiyetçinin ehliyetsizliğine ilişkin tıbbi raporlar.
• Baskı veya hile hakkında tanık ifadeleri.
• Vasiyetnamenin yasal şartlara uygun olmadığını gösteren belgeler.
  
  

Adım 4: Dava Açılması

Yargılamanın başlaması için mahkemeye dava dilekçesi sunulmalıdır. Dilekçede şu bilgiler yer almalıdır:

• Mahkemenin tam adı.
• Davacının (davayı açan kişi) ve davalının (taleplerin yöneltildiği mirasçı) bilgileri.
• Vasiyetnamenin içeriğini ve düzenlenme koşullarını açıklamak.
• Talepleri mevzuat hükümlerine atıfta bulunarak gerekçelendirmek.
• Toplanan tüm deliller dava dilekçesine eklenmelidir.
• Belgeler mahkemeye sunulmadan önce devlet harcı da ödenmelidir. Devlet harcı, uyuşmazlık konusu malvarlığının değerinin (dava değerinin) %5’i olarak belirlenir ve 2 temel birimden az olamaz. 1 Ocak 2025 itibarıyla Belarus’ta temel birim 42 rubledir (yaklaşık 12,5 avro). Malvarlığı taleplerinde asgari devlet harcı yaklaşık 25 avrodur.
  
  

Adım 5: Yargılama (Mahkeme Süreci)

Dava açıldıktan sonra yargılama başlar. Süreç birkaç aşamadan oluşur:

1. Duruşmaya hazırlık: Hâkim dava dosyasını inceler ve duruşma tarihini belirler.

2. Duruşma: Taraflar iddia ve delillerini sunar; hâkim gerekirse tanıkları ve bilirkişileri dinler.

3. Karar: Mahkeme tüm belgeleri inceledikten ve tarafları dinledikten sonra karar verir.

Deneyimli miras hukuku avukatımız yargılamanın her aşamasında menfaatlerinizi temsil edebilir.

Adım 6: Mahkeme Kararına İtiraz Etmek

Taraflardan biri mahkeme kararına katılmıyorsa, karara üst mahkemede itiraz etme hakkına sahiptir. Kanunda öngörülen süre içinde, genellikle kararın verildiği veya gerekçeli kararın tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde istinaf başvurusu yapılır. Deneyimli miras hukuku avukatımıza danışarak gerekçeli bir istinaf dilekçesi hazırlayıp ilgili mahkemeye sunabilirsiniz.

Adım 7: Hükmün İnfazı

Mahkeme kararı, kesinleştiğinde herkes için bağlayıcı olur (karara itiraz edilmezse kararın verilmesinden 15 gün sonra). Vasiyetname geçersiz ilan edilirse miras kalan malvarlığı kanuna veya varsa önceki vasiyetnameye göre paylaştırılır. Vasiyetnamenin yerine getirilmesi için icra makamlarına başvurabilirsiniz. Uzmanlarımız talebiniz üzerine mahkeme kararlarının icrasıyla ilgilenir.

Vasiyetnamenin veya Bir Kısmının Geçersiz Kılınmasının Sonuçları

Mahkeme davacının vasiyetnamenin tamamının veya bir kısmının geçersiz sayılması talebini kabul ederse, uyuşmazlık konusu miras vasiyetnameye itiraz eden mirasçıya geçer. 

Önceden düzenlenmiş geçerli bir vasiyetname varsa ve mahkeme sonraki vasiyetnameyi geçersiz sayarsa, mirasçılar geçerli vasiyetnameye göre hareket eder. 

Mahkemenin vasiyetnameyi tamamen geçersiz saydığını ve önceki bir vasiyetname bulunmadığını varsayalım. Bu durumda miras, kanunda belirlenen sıraya göre vasiyetçinin yakınlarına intikal eder.

Sonuç

Belarus’ta vasiyetnameye itiraz, hukuki ve fiilî yönlerin dikkatle değerlendirilmesini gerektiren karmaşık ve çok yönlü bir süreçtir. Belarus hukuk sistemi, mirasçıların ve diğer ilgililerin haklarını korumak için belirli mekanizmalar öngörür. Vasiyetçinin ehliyetsizliği, şekil şartlarının ihlali veya baskı ya da hileye işaret eden olgular gibi geçerli nedenler varsa vasiyetnameye itiraz edilebilir.

Süreleri, usul kurallarını ve delil türlerini bilmek, vasiyetnameye başarıyla itiraz edebilmek açısından önemlidir. Mirasçılar, haklarını korumak ve olası hukuki engellerden kaçınmak için dikkatli hazırlık yapmaları ve gerektiğinde hukuk uzmanlarına danışmaları gerektiğini de unutmamalıdır.

Belarus’ta vasiyetnameye itiraz, bütüncül bir yaklaşım ve strateji gerektirir. Deneyimli avukatlarımız, vasiyetnameye itiraz stratejisi geliştirebilir, delillerin toplanması konusunda danışmanlık verebilir, gerekli usul belgelerini hazırlayabilir ve mahkemelerde ve devlet kurumlarında menfaatlerinizi temsil edebilir.

Bize Ulaşın

Belarus’ta vasiyetnameye itirazla ilgili sorularınız varsa size memnuniyetle yardımcı oluruz! Uzun yıllara dayanan deneyimimiz, mahkemelerde ve devlet kurumlarında menfaatlerinizi temsil edecek bir avukat seçmenize yardımcı olur.

• +375 29 505 10 51 (WhatsApp, Viber, Telegram);
• info@ambylegal.by.